Gmina Rymanów

Historia lecznictwa uzdrowiskowego

Historia uzdrowiska Rymanów-Zdrój rozpoczęła się 16 sierpnia 1876 roku, gdy właściciele okolicznych dóbr Anna i Stanisław Potoccy wraz z chemikiem Tytusem Sławikiem odkryli w dolinie rzeki Tabor źródła naturalnych wód mineralnych. Już pobieżna analiza wykazała wysoką zawartość jodu i żelaza, a rok później profesor Weseisky z Wiednia potwierdził cenne właściwości lecznicze odkrytych wód. Wówczas rozdzielono spływające do jednej studni źródła mineralne na trzy oddzielne zdroje, nadając im imiona: "Tytus" dla upamiętnienia ojca Anny Potockiej i współodkrywcy źródła Tytusa Sławika, "Celestyna" dla upamiętnienia matki Anny Potockiej oraz "Klaudia" dla upamiętnienia matki Stanisława Potockiego.

Uzdrowisko rozwijało się dynamicznie – już w pierwszym dziesięcioleciu XX wieku posiadało 430 pokoi mieszkalnych, około 250 pokoi w willach prywatnych, trzy restauracje i liczne pensjonaty. Miejscowe łazienki mineralne otrzymały komfortowe urządzenie, a zakład posiadał własne oświetlenie elektryczne, aptekę, pocztę, telegraf i telefon. Produkowana jodowo-bromowa sól mineralna posiadała dużą renomę w kraju i za granicą. Wśród licznych kuracjuszy leczyli się wybitni artyści jak Stanisław Wyspiański, który przebywał tu latem 1901 i 1903 roku wraz z rodziną, oraz słynny kompozytor Lubomir Różycki, który gościł w uzdrowisku w 1910 roku.

Po zniszczeniach II wojny światowej uzdrowisko zostało odbudowane. Od 1948 roku zaczęli przybywać pierwsi powojenni kuracjusze, a z sezonowego niegdyś kurortu-letniska Rymanów-Zdrój stał się uzdrowiskiem czynnym przez cały rok. W 1965 roku w rozbudowanym gmachu dawnych łazienek mineralnych uruchomiono sanatorium "Eskulap" dla dorosłych na 120 łóżek. Istotne znaczenie dla rozwoju uzdrowiska miało oddanie do użytku w 1984 roku nowoczesnego szpitala uzdrowiskowego "Zimowit" dla dzieci z pełnym wyposażeniem analityczno-diagnostycznym i zakładem przyrodoleczniczym. Współczesne sanatoria Rymanów kontynuują tradycje lecznicze, oferując turnusy rehabilitacyjne z wykorzystaniem trzech historycznych źródeł oraz nowoczesnych metod terapeutycznych.

Charakterystyka geograficzna i klimatyczna

Rymanów-Zdrój położony jest w Beskidzie Niskim, w malowniczej dolinie rzeki Tabor na wysokości 354-430 m n.p.m., na pograniczu Wzgórz Rymanowskich i Pogórza Bukowskiego. Uzdrowisko znajduje się 4 km na południe od miasta Rymanów, w województwie podkarpackim, w powiecie krośnieńskim. Dzięki położeniu na północnych krańcach Beskidu Niskiego łączy walory krajobrazowe mezoregionów Beskidu Niskiego i Pogórza Bukowskiego, które zaliczane jest do makroregionu Pogórza Środkowobeskidzkiego.

Klimat uzdrowiska charakteryzuje się unikalnym połączeniem cech górskich i morskich z umiarkowanie bodźcowym oddziaływaniem oraz wysoką zawartością leczniczych olejków eterycznych, jodu, bromu i ozonu. Specyficzny układ cyrkulacji powietrza uwarunkowany położeniem w dolinie na osi północ-południe powoduje spływ ciepłego południowego powietrza o charakterze fenu, tworząc mikroklimat podobny do nadmorskiego. Ta charakterystyczna konfiguracja czyni z doliny, w której położony jest Rymanów-Zdrój, miejsce szczególne, posiadające wyjątkowe walory lecznicze. Wzniesienia otaczające Rymanów-Zdrój można podzielić na trzy grupy: szczyty położone w widłach Taboru i Czarnego Potoku jak Żabia Góra (481 m n.p.m.) i dwuszczytowy Dział (673 m n.p.m.), szczyty wyrastające na zachód od uzdrowiska jak Mogiła (606 m n.p.m.) z Glorietką (572 m n.p.m.), oraz szczyty otaczające uzdrowisko od strony wschodniej jak Zamczyska (568 m n.p.m.) i Kopiec (635 m n.p.m.). Bogate zalesienie lasami szpilkowymi tworzy naturalną osłonę przed wiatrem, zapewniając doskonałe warunki dla klimatoterapii. Uzdrowisko Rymanów-Zdrój oferuje idealne połączenie górskich walorów klimatycznych z możliwościami aktywnego wypoczynku przez cały rok.

Główne atrakcje turystyczne i aktywny wypoczynek

Gmina Rymanów oferuje doskonałe warunki do aktywnego wypoczynku dzięki położeniu w malowniczym Beskidzie Niskim. Przez teren uzdrowiska przebiegają liczne szlaki turystyczne o różnych stopniach trudności, w tym fragmenty długodystansowych tras beskidzkich. Miłośnicy wędrówek mogą pokonywać trasy prowadzące na okoliczne szczyty, z których roztaczają się przepiękne widoki na dolinę Taboru i otaczające góry. Szczególnie popularna jest trasa na Żabią Górę, skąd można podziwiać panoramę całego uzdrowiska i okolicznych wzniesień.

Spa Rymanów-Zdrój stanowi doskonałą bazę wypadową dla narciarzy. W ciągu niespełna 30 minut można dotrzeć do Ośrodka Sportów Zimowych KiczeraSki, gdzie znajduje się 5 tras zjazdowych o różnym poziomie trudności oraz trasa biegowa skitourowa o długości 4000 m. Zimą okoliczne wzgórza przekształcają się w idealne tereny do uprawiania narciarstwa biegowego i skialpinizmu. Rowerzyści znajdą tu rozległą sieć tras o różnym stopniu trudności – od łagodnych tras rodzinnych wzdłuż doliny Taboru po wymagające single tracki w górskich lasach. Popularna jest trasa łącząca Rymanów-Zdrój z sąsiednimi uzdrowiskami, oferująca możliwość poznania różnorodnych krajobrazów Beskidu Niskiego.

Zalew i zapora wodna na Wisłoku w Sieniawie stanowi atrakcyjne miejsce do biwakowania, wędkowania i uprawiania sportów wodnych. Ten malowniczy akwen oferuje doskonałe warunki do żeglarstwa, kajakarstwa i innych form rekreacji wodnej. Brzegi zalewu są idealnym miejscem na rodzinne pikniki i odpoczynek na łonie natury.

Główne zabytki

Rymanów-Zdrój zachwyca unikalną architekturą uzdrowiskową z przełomu XIX i XX wieku. Centralnym punktem jest Pijalnia Wód Mineralnych – drewniany budynek z 1962 roku, w którym można bezpłatnie skosztować trzy wody mineralne: Tytus, Klaudia i Celestyna. Budynek ten zastąpił wcześniejsze obiekty i stanowi serce życia kuracyjnego uzdrowiska.

Park Zdrojowy to piękny XIX-wieczny park, na terenie którego usytuowane są zabytkowe wille pochodzące z czasów powstania uzdrowiska. Do najcenniejszych obiektów należą wille: Leliwa, Maria, Opatrzność, Krakus, Gołąbek, Teresa i Biały Orzeł. Wszystkie te budowle reprezentują charakterystyczny styl uzdrowiskowy z elementami architektury szwajcarskiej, typowej dla kurortów tego okresu. Dwór Anny i Stanisława Potockich z 1826 roku przypomina o założycielach uzdrowiska. Ten klasycystyczny budynek obecnie mieści siedzibę Nadleśnictwa Rymanów. Od strony południowej budynek sąsiaduje z parkiem dworskim z mieszanym drzewostanem z XIX wieku, który stanowi cenne świadectwo historycznego kształtowania krajobrazu. Bogate dziedzictwo sakralne reprezentuje cerkiew pw. Zaśnięcia Matki Bożej w Bałuciance z XVII wieku. Ta drewniana, greckokatolicka świątynia zachwyca autentycznym wystrojem, a w jej wnętrzu znajduje się cenny ikonostas z przełomu XVII i XVIII wieku, stanowiący doskonały przykład sztuki cerkiewnej.

Synagoga w Rymanowie to kamienna budowla wzniesiona w XVII wieku. Zniszczona podczas II wojny światowej, została następnie pieczołowicie odrestaurowana, stanowiąc ważne świadectwo wielokulturowej historii regionu i bogatej tradycji żydowskiej społeczności Rymanowa.

Obiekty uzdrowiskowe i lecznicze

Uzdrowisko Rymanów S.A.

ul. Zdrojowa 48, 38-481 Iwonicz-Zdrój | Tel: +48 13 43 57 401 | https://uzdrowisko-rymanow.com.pl

Największy kompleks sanatoryjny w uzdrowisku, prowadzący działalność leczniczą od 1876 roku. Oferuje kompleksowe leczenie uzdrowiskowe dla dzieci i dorosłych, w tym pobyty na NFZ i z dofinansowaniem ze środków PFRON. Rocznie leczy się tu ponad 6000 kuracjuszy, z czego przeważającą większość stanowią dzieci.

Świerkowy Zdrój Medical SPA

ul. Świerkowa 1, 38-480 Rymanów-Zdrój | Tel: +48 13 435 17 00 |www.rymanow.swierkowyzdroj.pl

Nowoczesny kompleks składający się z trzech połączonych budynków o łącznej powierzchni ponad 5200 m². Oferuje komfortową bazę noclegową dla ponad 170 gości w 83 nowocześnie urządzonych pokojach. Obiekt malowniczo położony na zalesionym wzgórzu z widokiem na dolinę rzeki Tabor.

Podkarpackie Centrum Rehabilitacji Kardiologicznej Polonia

Rymanów-Zdrój | należy do Uzdrowiska Rymanów S.A.

Specjalistyczny ośrodek rehabilitacji kardiologicznej oferujący kompleksowe programy dla pacjentów z chorobami układu krążenia

Przychodnia Uzdrowiskowa

Rymanów-Zdrój | siedziba w centrum uzdrowiska

Placówka oferująca ambulatoryjną opiekę medyczną dla kuracjuszy i mieszkańców regionu

Uzdrowisko Rymanów S.A. (kompleks obiektów)

Kontakt

Rymanów-Zdrój | Tel: +48 13 435 50 06 | www.uzdrowisko-rymanow.com.pl

Opis

Obiekty wchodzące w skład kompleksu:

Szpital Uzdrowiskowy „Zimowit” – nowoczesny obiekt z 1984 roku oferujący 158 miejsc dla dzieci i 252 miejsca dla dorosłych, z pełnym wyposażeniem analityczno-diagnostycznym
Sanatorium „Maria” – malowniczo położone u podnóża Żabiej Góry
Sanatorium „Teresa” – oferujące 66 miejsc w komfortowych pokojach
Sanatoria dla dzieci „Anna-Staś” – zespół obiektów położonych wśród lasów na zboczu góry Zamczyska
Sanatoria „Gołąbek-Opatrzność” – zespół obiektów w sercu uzdrowiska z widokiem na park zdrojowy

Specjalizacje

Choroby ortopedyczno-urazowe, choroby układu nerwowego, choroby reumatologiczne, choroby układu krążenia, choroby nerek i dróg moczowych, choroby górnych i dolnych dróg oddechowych